Uit Cobouw Eerste publicatie door Yvonne Ton op 1 feb 2019

De Brabantse corporatie ‘thuis met het hoofdkantoor in Eindhoven wil graag vooroplopen in verduurzaming van het woningbezit en is bereid om daarvoor meer te doen dan nodig is volgens het Bouwbesluit. Dat die extra investeringen bij nieuwbouw nog niet opwegen tegen het rendement, neemt de corporatie voor lief. 

Verdisconteren van de meerkosten in de huur, is geen optie, want de sociale huurwoningen moeten wel betaalbaar blijven. “Dan schieten we ons doel voorbij”, meent directeur Luc Severijnen. “Verduurzaming is een van de grote maatschappelijke opgaven. Wij voelen ons als corporatie verantwoordelijk om daar een bijdrage aan te leveren. Dat past binnen het Klimaatakkoord.”

Die inspanningen worden ook door de buitenwereld gehonoreerd. Begin 2018 werd ‘thuis uitgeroepen tot de meest duurzame corporatie tijdens de uitreiking van de Duurzaam Bouwen Awards en aan het eind van dat jaar wist de woonstichting samen met BAM en NBArchitecten voor het nieuwe nul-op-de-meter appartementencomplex De Willem en De Zwijger in Best de Cobouw Award voor Meest Duurzame Project in de wacht te slepen.

Kennis delen

De keuze om de bestaande appartementen in Best te slopen en te vervangen door energieneutrale nieuwbouw was al gemaakt door zijn voorgangers, vertelt Severijnen, die twee jaar geleden begon als directeur bij ‘thuis.

De samenwerking tussen de partijen is zo goed bevallen dat een vergelijkbaar project al op de tekentafel ligt. In Veldhoven gaat ‘thuis met hetzelfde bouwteam een of twee appartementengebouwen neerzetten die grote gelijkenis vertonen met De Willem en De Zwijger, maar dan met wat verbeterde aanpassingen. Jaarlijks bouwt de corporatie 100 tot 200 woningen. Bij nieuwbouw is nul-op-de-meter inmiddels de norm.

De twee naast elkaar gelegen nom-appartementengebouwen in Best trekken nog steeds veel belangstelling van zowel corporaties als bouwbedrijven. Severijnen hoopt daarmee andere partijen te inspireren. Kennis en expertise moet je delen, is het uitgangspunt bij ‘thuis. “Iedereen die erom vraagt informeren wij optimaal. Dat is ook onze rol.”

De Zwijger was goed voor een Cobouw Award in 2018.

Om de bestaande woningen energieneutraal of energiezuinig te maken wedt ‘thuis op meerdere paarden. Bij onderhoudsprojecten kunnen huurders tegen een huurverhoging kiezen voor het laten aanbrengen van energiebesparende ingrepen als isolatie, een zuinigere cv-ketel of aanbrengen van HR++-glas.

Eindhoven

Ook kunnen huurders in ruil voor verhoging van de servicekosten kiezen voor zonnepanelen, waarbij de huurder in de winst deelt door een lagere energierekening. De corporatie verdient een deel van de investering terug door een bijdrage te vragen aan de huurder in de servicekosten. Er zijn inmiddels duizend van de 10.500 woningen van ‘thuis voorzien van zonnepanelen. Severijnen: “We schatten dat vijf- tot zesduizend woningen er geschikt voor zijn.”

Verder doet de corporatie mee aan gezamenlijke initiatieven, zoals het Duurzaamheidspact Eindhoven: een samenwerking van de gemeente, vier corporaties en de koepel van huurdersverenigingen om samen werk te maken van versnelde verduurzaming van alle woningen in de stad. Ook is ‘thuis betrokken bij de landelijke pilot om wijken aardgasvrij te maken. De Eindhovense wijk ’t Ven, waar ook huizen van ‘thuis staan, is een van de wijken waar het Rijk geld voor heeft uitgetrokken. Als alternatief voor de gasaansluiting krijgt een deel van de wijk een warmtenet.

Geen twijfel

In 2050 moet de woningvoorraad  van ‘thuis in het zuidoostelijk deel van Brabant CO2-neutraal zijn. Met dat streven sluit de corporatie aan bij afspraken uit het Klimaatakkoord van Parijs en de ambities van de provincie Noord-Brabant om in datzelfde jaar alle 800.000 Brabantse woningen zelfvoorzienend te hebben. Zijn die doelstellingen wel reëel?

“Ik kan geen dertig jaar vooruitkijken”, zegt Severijnen. Wat voor de corporatiedirecteur het zwaarste telt is dat alle partijen aan de slag gaan en zich niet laten weerhouden door de gedachte dat het doel misschien niet haalbaar is. Gaan we het halen? is volgens hem niet de goede vraag.

“De vraag is of we ermee moeten beginnen en daarop is het antwoord volmondig ja.”

Alle inspanningen helpen wat hem betreft. “We gaan er wel voor. Wat we kunnen doen, doen we ook. Is het genoeg om jaarlijks 600 huizen met zonnepanelen uit te rusten? Vast niet, maar we doen het wel. En over twintig jaar zijn er misschien nieuwe technieken en lachen we om de manier waarop we het nu aanpakken. Er zal ook best wel eens wat mis gaan en wellicht betreuren we investeringen die we nu gedaan hebben. Maar niemand twijfelt meer dan we nu stappen moeten zetten.”

Nu de particulieren nog

Een mogelijke belemmering die Severijnen ziet is de toenemende belastingdruk. Nu moeten corporaties jaarlijks twee maanden van hun huurinkomsten afdragen aan de belastingdienst.

“Dat gaat naar vier maanden. Dat geld kunnen we dus niet investeren in duurzaamheid.” Corporatiekoepel Aedes ageert al enige tijd tegen die belastingverzwaring.

Wat hem daarnaast zorgen baart is de bijdrage van de particuliere huiseigenaren. Corporaties investeren voor zeker tientallen jaren bij renovatie en verduurzaming. Particulieren kijken doorgaans minder lang vooruit. Bij grootschalige renovatie van corporatiewoningen biedt ‘thuis deze groep de mogelijkheid om ook mee te doen als hun huis in de buurt ligt, maar er zijn er maar weinig die daar volgens Severijnen gebruik van maken.